Đá bazan ốp tường ngoài thất: lưu ý

Ốp bazan cho mặt đứng ngoài trời cho một tông trầm, hiện đại và bền với thời tiết. Nhưng mảng đứng khác mặt sàn ở một điểm quan trọng: đá không nằm nhờ trọng lực mà phải bám vào tường, nên trọng lượng và cách neo giữ trở thành mấu chốt an toàn chứ không còn là chuyện thẩm mỹ. Dưới đây là những lưu ý riêng khi ốp bazan ngoài thất: tải treo, chống thấm chân tường, chọn độ dày tấm, và cách xử lý mạch để mặt tường không loang.

Vì sao ốp tường khác lát sàn?

Trên sàn, viên đá được nền đỡ và trọng lực giữ tại chỗ. Trên tường, cả khối lượng đá dồn vào lớp kết dính và điểm neo; nếu vượt quá sức bám, mảng ốp có thể bong ra, nguy hiểm hơn nhiều so với một viên sàn kênh. Bazan lại nặng hơn nhiều loại đá cùng độ dày, nên tính khối lượng treo là bước không được bỏ qua.

Trọng lượng và chọn độ dày tấm

Nguyên tắc gọn: tường càng cao và tấm càng dày thì tải treo càng lớn, và cần biện pháp neo tương ứng. Vài định hướng phổ thông:

Hạng mục ốp tường cao liên quan an toàn, nên biện pháp neo phải theo hồ sơ thiết kế của người có chuyên môn; bài này chỉ nêu nguyên tắc. Nếu muốn mảng nhẹ và vẻ mộc, loại lỗ rỗ là một lựa chọn, đặc điểm của nó nằm ở bài đá bazan lỗ tổ ong.

Chống thấm và chân tường

Tường ngoài trời hứng mưa cả mảng, nên xử lý nước là phần dễ bị xem nhẹ nhất:

• Chống thấm lớp nền tường trước khi ốp, để nước không thấm ngược làm bong đá và loang ố.
• Chân tường thoát nước tốt: tránh để nước hắt và đọng ở chân, nơi rêu và ẩm mốc hay xuất hiện.
• Đỉnh tường có mũ che hoặc gờ hắt nước để nước không chảy tràn mặt đá thành vệt.

Bề mặt và độ nhám trên mảng đứng

Trên tường, độ nhám không còn để chống trơn cho bước chân mà chủ yếu là chuyện thẩm mỹ và đổ bóng. Mặt băm hoặc chẻ tự nhiên tạo chiều sâu và bóng đổ mạnh dưới nắng xiên; mặt mịn hơn cho vẻ phẳng, hiện đại. Vì không phải lo trơn trượt như mặt sàn, bạn tự do chọn theo phong cách hơn, khác với lúc chọn bề mặt cho sân, nơi an toàn mới là thứ dẫn dắt, giải thích ở bazan băm mặt hay khò mặt.

Xử lý mạch và tránh loang màu

Mạch ron trên tường vừa cho đá giãn nở vừa dẫn thoát nước bám mặt. Vài lưu ý:

1. Chừa ron đều và trám bằng vật liệu đàn hồi vừa phải, kín nước.
2. Ép sát lưng tấm, đủ vữa keo để không rỗng sau lưng, vì chỗ rỗng ngậm nước chính là mầm bong và loang.
3. Tránh để vữa tràn dây lên mặt đá vì vết vữa khô để lại vệt trắng khó tẩy trên tông bazan tối.

Nếu mặt tường đã lỡ loang hoặc bám bẩn, cách làm sạch an toàn cho bazan nằm ở vệ sinh và bảo dưỡng đá bazan sân vườn.

Kiểu ghép mảng tường

Cách sắp các viên trên tường quyết định phần lớn hiệu ứng thị giác. Vài kiểu ghép hay gặp với bazan ngoài trời:

• Ghép hàng ngang đều: các mạch ngang thẳng, cho vẻ gọn gàng, hiện đại, hợp tấm khổ đều.
• Ghép so le kiểu xây gạch: mạch đứng lệch nhau qua từng hàng, giấu sai biệt viên và trông chắc chắn.
• Ghép thanh dài đứng: kéo mắt lên cao, làm mảng tường thấp trông cao hơn.
• Ghép viên rối tự nhiên: kích thước không đều, phong cách mộc, hợp loại chẻ tự nhiên và lỗ tổ ong.

Dù chọn kiểu nào, hãy sắp thử vài mảng dưới đất trước khi ốp lên tường để cân sai biệt màu và kích thước, tránh dồn viên đậm hay viên to về một chỗ.

Phối màu mảng tường

Bazan cho tông tối trầm, nên phối với cây xanh, gỗ hoặc mảng sáng để tường không nặng nề. Cách chọn và phối tông bazan nói kỹ ở các màu đá bazan phổ biến. Về chi phí, ốp tường cộng thêm phần chống thấm và neo giữ ngoài tiền đá; thay vì ước con số, đối chiếu quy cách và bề mặt trong bảng giá đá tự nhiên theo loại rồi lấy báo giá cùng lô cho cả phần công và vật tư phụ.