Đá ốp lát khu vực ẩm ngoài trời
Chọn đá cho sân, lối và hồ ẩm ngoài trời: ưu tiên đá hút nước thấp, bề mặt nhám chống trơn và nền thoát nước tốt để khỏi rêu mốc, bong và trượt ngã.
Sân sau mưa, lối bên hồ, hiên hay bị hắt nước, khu quanh bể bơi, đó là những chỗ ẩm thường xuyên và cũng là nơi khắc nghiệt nhất với đá ốp lát. Chọn sai loại đá hay sai cách thi công thì chỉ vài mùa mưa là rêu mọc, mặt trơn và đá bong lên. Với khu ẩm ngoài trời, chọn đá, chọn bề mặt và xử lý nền cho đúng là ba việc quyết định đá có bền và an toàn hay không.
Khu vực ẩm đòi hỏi những gì
Ở nơi ẩm, độ bền của mặt đá dựa vào ba thứ đi liền nhau: đá ít ngấm nước, bề mặt còn bám chân khi ướt, và nước thoát nhanh chứ không đọng lại. Thiếu bất kỳ thứ nào cũng thành hỏng, bởi đá ngấm nhiều thì dễ nứt lúc trời trở và mau lên rêu, bề mặt trơn thì nguy hiểm cho người đi, còn nước đọng thì vừa sinh rêu vừa thấm dần xuống nền. Chính vì thế ba yếu tố này phải có đủ chứ không thể chọn một bỏ hai.
Chọn loại đá hút nước thấp
Ở nơi ẩm, độ hút nước của đá đáng bận tâm hơn cả vẻ đẹp. Đá đặc, hút nước thấp như granite chịu ẩm và chịu thời tiết rất tốt. Ngược lại, đá xốp hút nước cao như vài loại sa thạch, hay đá mềm sợ axit như marble, đều không hợp với chỗ ẩm ngoài trời, riêng marble còn dễ ố và xuống cấp như đã nói trong bài về đá marble. Nếu bạn vẫn muốn dùng đá hút nước cao, thì phải phủ chống thấm thật kỹ, xem như đánh đổi thêm công.
| Yếu tố | Nên | Tránh |
|---|---|---|
| Loại đá | Đặc, hút nước thấp (granite) | Xốp hút nước cao, marble |
| Bề mặt | Băm, xẻ, đục nhám | Bóng |
| Nền | Có dốc, thoát nước | Phẳng tuyệt đối |
Bề mặt chống trơn là bắt buộc
Ở nơi ẩm, bề mặt bóng là thứ nên tránh đầu tiên, vì chỉ cần một màng nước là nó trơn hẳn. Bạn chọn bề mặt băm, xẻ tự nhiên hoặc đục nhám để chân còn bám lúc mặt đá ướt, và riêng quanh hồ bơi hay trên dốc thì ưu tiên loại nhám nhất có thể, bởi đó là chỗ dễ ngã nhất. Cách chọn bề mặt theo độ trơn được nói kỹ trong các kiểu bề mặt đá ốp lát và độ trơn.
Chống thấm và thoát nước
Nguyên tắc là không cho nước đọng trên mặt và cũng không cho nó bị giữ lại dưới lớp đá. Muốn vậy bạn cần làm hai việc: tạo độ dốc đều để nước chảy hết, và làm nền có khả năng thoát nước ở bên dưới. Một mặt phẳng tuyệt đối nghe thì đẹp nhưng lại luôn đọng nước, nên độ dốc nhẹ và đều gần như là bắt buộc. Cấu tạo nền thoát nước theo từng lớp được trình bày trong làm nền sân đá đúng lớp.
Chống rêu mốc lâu dài
- Ưu tiên chỗ có nắng và thông thoáng; rêu sống ở chỗ ẩm tối kéo dài.
- Không để lá cây, đất mùn tích tụ lâu trên mặt đá.
- Đảm bảo nước thoát nhanh sau mưa, không có vũng đọng.
- Phủ chống thấm giúp giảm ngấm, giảm chân bám cho rêu.
Suy cho cùng, rêu chỉ là hệ quả của ẩm đọng, nên làm đúng độ dốc và thoát nước còn ăn thua hơn cả việc chăm chà rửa định kỳ.
Ron và keo cho ngoài trời
Chỗ ẩm cần cả chất dán lẫn chất chà ron chịu nước tốt. Bạn nên dùng keo bám cao cho đá đặc và keo chà ron chống thấm cho mạch, để nước không có đường lọt qua ron xuống nền. Ron thì phải đầy và không nứt. Chi tiết cách chọn chất dán nằm ở chọn keo/vữa dán đá ốp lát.
Chi phí và lời khuyên cuối
Ở khu vực ẩm, tiết kiệm sai chỗ thường kéo theo phải đập ra làm lại, tính ra còn tốn hơn. Cho nên chọn đá đặc, bề mặt nhám và làm nền thoát nước cho tử tế ngay từ đầu vẫn là đường rẻ nhất về lâu dài. Khoảng tham khảo theo loại nằm trong bảng giá có ghi nguồn và ngày, còn cái nhìn tổng thể về chọn đá lát thì có trong cẩm nang đá lát sân vườn.
Câu hỏi thường gặp
Đá nào hợp cho sân và lối ẩm ngoài trời?
Bạn nên chọn đá đặc, hút nước thấp như granite, đi kèm bề mặt nhám kiểu băm, xẻ hay đục nhám. Tránh đá xốp hút nước cao và marble mềm sợ axit, vì chỗ ẩm sẽ khiến chúng nhanh ố, mọc rêu và xuống cấp.
Làm sao hạn chế rêu mốc trên đá khu vực ẩm?
Rêu chủ yếu do ẩm đọng, nên gốc rễ là tạo độ dốc và thoát nước cho không còn vũng. Bạn ưu tiên chỗ nắng thoáng, dọn lá mùn thường xuyên và phủ chống thấm để đá bớt ngấm, như vậy đỡ công chà rửa hơn nhiều.
Khu vực ẩm có cần chọn keo và ron riêng không?
Có. Bạn nên dùng keo bám cao cho đá đặc cùng keo chà ron chống thấm, và làm ron thật đầy, không nứt. Ron hở chính là đường để nước lọt qua mạch xuống nền rồi gây bong và rêu.
